Questing Beast: Ένα Παράδοξο των Αρθουριανών Μύθων

  The Questing Beast by Terryl Whitlatch

The Questing Beast by Terryl Whitlatch

Μυθικά τέρατα. Πλάσματα βγαλμένα από εφιάλτες που έρχονταν για να στοιχειώσουν ιστορίες, τόσο παλιές όσο και καινούριες. Καθρεφτίσματα της ανθρώπινης ψυχής στις πιο σκοτείνες εκφάνσεις της. Σύμβολα, άλλοτε του κακού και άλλοτε θεότητες με τη δύναμη να δημιουργήσουν ή να καταστρέψουν τα πάντα. Τα πλάσματα εκείνα που οι ήρωες στις ιστορίες έχουν ανάγκη ώστε να αναμετρηθούν μαζί τους και να αποδείξουν έτσι την αξία τους, το θάρρος και τη δύναμή τους.

Ένα από αυτά συναντάμε στους θρύλους του Βασιλιά Αρθούρου και είναι από εκείνα που σκορπούν την καταστροφή στο διάβα τους: το λεγόμενο Questing Beast. Πρόκειται για ένα θανατηφόρο πλάσμα που έχει κορμό λεοπάρδαλης, κεφάλι τρομακτικού ερπετού, μηρούς και ουρά λιονταριού και πόδια ελαφιού.

Άλλοτε το συναντάμε με την ονομασία Questing Beast και άλλοτε με το όνομα Beste Glatisant (στα Αγγλικά Barking Beast). Η έννοια των ονομασιών του πολλαπλή. Από τη μια συνδέεται με την αιώνια αναζήτηση˙ εκείνη του τέρατος που πρέπει πάση θυσία να κατατροπωθεί και που γενεές ολόκληρες ηρώων προσπάθησαν να βρουν και να σκοτώσουν. Από την άλλη συνδέεται με μία τρομερή ιδιότητά του, εκείνη των ουρλιαχτών από σκυλιά που αλυχτούν μέσα από την κοιλιά του.

Η ιστορία του ξεκινά κάπου στον 12ο αιώνα, όταν κάνει την πρώτη του εμφάνιση στο Perlesvaus ή αλλιώς The High History of the Holy Grail (Η ιστορία του Ιερού Δισκοπότηρου, πρώτη δεκαετία του 13ου αιώνα), Στο Perlesvaus το τέρας εμφανίζεται όταν ο Perceval ξεκινά την αναζήτησή του για το Δισκοπότηρο και περιγράφεται ως ένα κατάλευκο πλάσμα, μικρότερο από αλεπού, αλλά μεγαλύτερο από κουνέλι και όμορφο στην όψη. Ο ήχος που έρχεται από την κοιλιά του είναι ο θόρυβος των μικρών που κυοφορεί, τα οποία και το διαμελίζουν εσωτερικά για να βγουν στο φως.

Στο Suite du Merlin του Post-Vulgate Κύκλου και στο Queste del Saint Graal (13ος αιώνας) δεν έχουμε καμία σχεδόν περιγραφή της εμφάνισης του Questing Beast. Περιγράφεται απλά ως ένα πολύ μεγάλο και παράξενο τέρας, με περίεργο και ασυνήθιστο σώμα. Οι ιππότες Yvain, Galahad, και Girflet συναντούν το τέρας κατά την αναζήτηση του Δισκοπότηρου. Ο Yvain το κυνηγά για λίγο και το ίδιο κάνουν και ο Galahad με τον Bors. Γενικά πέφτει πολύ κυνήγι… Όταν ο Galahad και ο Bors συναντούν τον Palomides και τον πατέρα του Esclabor, ο τελευταίος αφηγείται πώς έντεκα από τους γιους του σκοτώθηκαν από το Questing Beast, αφήνοντας ως τελευταίο επιζώντα τον Palomides να το κυνηγά. Τελικά, ο Palomides βρίσκει τρόπο να σκοτώσει το τέρας παρουσία των Galahad και Perceval στον Post-Vulgate Κύκλο. Καταφέρνει να το πληγώσει με μία λόγχη και εκείνο ουρλιάζει και εξαφανίζεται σε μια βαθιά λίμνη. Κάπου εδώ θα σε... ξενερώσω, γιατί όλη αυτή η αναζήτηση ήταν μάταιη και το αίμα που χύθηκε, χύθηκε δίχως τελικά να πετύχουν οι ιππότες την πραγματική καταστροφή του τέρατος... Μπορούσε (και για κάποιον λόγο έπρεπε) κάθε φορά να υπάρχει ένα Questing Beast και άμα τη καταστροφή του ενός δημιουργούνταν αυτομάτως ένα καινούργιο στη θέση του. Για το πού και πώς εμφανίστηκε το εν λόγω τέρας δε μας δίνονται περαιτέρω πληροφορίες.

Στο συγκεκριμένο έργο πάντως μας δίνεται και η ιστορία της δημιουργίας του τέρατος. Tο τέρας αυτό ήταν προϊόν της ένωσης μιας πριγκίπισσας με τον διάβολο. Ο πόθος της πριγκίπισσας για τον ίδιο τον αδερφό της και η απόρριψή από εκείνον την οδήγησε στη σύναψη αυτής της συμφωνίας και, όπως μπορεί εύκολα να συμπεράνει κανείς, τίποτα δεν πήγε κατ’ ευχήν… Τελικά ο διάβολος τη χειραγώγησε στο να κατηγορήσει τον αδερφό της για ασέλγεια σε βάρος της, με αποτέλεσμα τον βίαιο θάνατό του μέσω διαμελισμού˙τιμωρία που επήλθε από τον ίδιο τον βασιλιά πατέρα τους. Πριν όμως ο μελλοθάνατος αφήσει πίσω του τον μάταιο τούτο κόσμο, καταράστηκε την αδερφή του με το να φέρει στον κόσμο ένα βδέλυγμα που θα παρήγαγε τους ήχους μιας αγέλης σκυλιών σαν κι εκείνα που του έπαιρναν τη ζωή. Το Questing Beast λοιπόν αποτελεί το σύμβολο της βίας, της αιμομιξίας και του χάους που τελικά επέφεραν την καταστροφή του βασιλείου του Αρθούρου.

Στο Prose Tristan το Questing Beast μοιάζει πολύ με εκείνο του Post-Vulgate Κύκλου. Εδώ έχουμε ξανά την ιστορία της δημιουργίας του, με τη διαφορά ότι το έργο μας παρέχει και μια περιγραφή του τέρατος, και μάλιστα μία που διαφέρει κατά πολύ από εκείνη του Perlesvaus που είδαμε νωρίτερα. Πρόκειται μάλιστα για την πιο διαδεδομένη περιγραφή του. Εδώ το τέρας έχει τα πόδια ελαφιού, το κεφάλι ερπετού, το σώμα λεοπάρδαλης και το πίσω μέρος και την ουρά λιονταριού.

Άλλη μια εμφάνιση κάνει το τέρας στο Le Morte DArthur (15ος αιώνας) του Sir Thomas Malory, όπου έχουμε κα πάλι την περιγραφή του τέρατος ως μία μίξη από διάφορα ζώα και τον κλασικό πια ήχο από ουρλιαχτά σκυλιών μέσα από την κοιλιά του. Σε αυτό το έργο το Questing Beast εμφανίζεται για πρώτη φορά στον Αρθούρο, μετά την αιμομικτική σύλληψη του γιου του, Mordred, συμβολίζοντας εδώ τον λάθος και αφύσικο δεσμό ανάμεσα σε δυο ανθρώπους. Ο Αρθούρος στο σημείο αυτό έχει σχέση με την -εν αγνοία του- ετεροθαλή αδερφή του και είναι εύκολο να καταλάβουμε γιατί το τέρας αποφάσισε να τον επισκεφθεί… Γενικά το τέρας συνδέεται από τον Malory με την τραγωδία και το κακό και εκείνος που δείχνει να έχει μια ιδιαίτερη σχέση μαζί του είναι ο προαναφερθείς Palomides, του οποίου αποστολή είναι η καταστροφή του τέρατος.

  Art source  here

Art source here

Το τέρας όμως δεν εμφανίζεται μόνο στις παλαιότερες εκδοχές, αλλά και σε μοντέρνες. Στο Once and Future King (1958) του T.H.White βλέπουμε ένα Questing Beast που προκαλεί κατά κύριο λόγο γέλιο. Ο White μας δίνει επίσης μια εξήγηση για το κίνητρο του Palomides στο να αναζητά το τέρας. Στην εκδοχή του White, ο Pellinore κυνηγάει το θηρίο για δεκαεπτά ολόκληρα χρόνια πριν παρασυρθεί μακριά από το κυνήγι από τον Sir Grummore. Το θηρίο αρρωσταίνει από την έλλειψη προσοχής ή, όπως εξηγεί ο Pellinore, επειδή χρειάζεται κάποιον ν’ ασχολείται μαζί του. Ο Pellinore τότε φροντίζει το θηρίο για να επανέλθει και αρχίζει να το κυνηγάει για άλλη μια φορά. Αργότερα, όταν ο Pellinore εγκαταλείπει ξανά το κυνήγι και πέφτει σε κατάθλιψη, ο Palomides και ο Grummore μεταμφιέζονται σε κτήνος για να φτιάξουν τη διάθεση του Pellinore. Το θηρίο ερωτεύεται τους μεταμφιεσμένους κι έπειτα αναλαμβάνει ο Palomides την καταδίωξή του. (Δεν ξέρω για σένα, αλλά εγώ το συγκεκριμένο τέρας το βρίσκω πιο συμπαθητικό από όλα. Αν μη τι άλλο, δίνει ένα αστείο twist στην ιστορία).

Οι περισσότερες σύγχρονες εμφανίσεις του Questing Beast υπογραμμίζουν την καταδίωξη του τέρατος από τον Palomides και όχι εκείνη του βασιλιά Pellinore ή της συνάντησης του τέρατος με τον Αρθούρο. Στο Of Joyous Gard (1890) του Ælian Prince (ψευδώνυμο του Frank Carr), ο Palomides μετά το βάπτισμα του ξεκινάει την αναζήτηση του Questing Beast και όχι εκείνη για το Άγιο Δισκοπότηρο. Τόσο σημαντικός είναι ο ρόλος του τέρατος για εκείνον.

Το Questing Beast και η ίδια η αναζήτηση μπορούν να ερμηνευθούν ως δύο πολύ διαφορετικές πλευρές του ίδιου πράγματος. Το Questing Beast είναι μια φυσική αναπαράσταση της αναζήτησης, αλλά απεικονίζει συγχρόνως το παράλογο της αναζήτησης των ιπποτών. Η καταδίωξη του Questing Beast από τον βασιλιά Pellinore είναι απλά ένα παιχνίδι δίχως απώτερο στόχο. Η αναζήτηση -το ταξίδι στο οποίο οι ιππότες υποβάλλονται για να βρουν το Άγιο Δισκοπότηρο- είναι μια σειρά δοκιμασιών όπου ο απώτερος στόχος δεν είναι απλά το προφανές του να βρεθεί το Άγιο Δισκοπότηρο, αλλά το να υπομείνει ο εκάστοτε ιππότης πνευματικές δοκιμασίες και να τελειοποιήσει την ψυχή του. Η αναζήτηση λοιπόν απαιτεί ένα βαθμό πειθαρχίας που πολλοί από τους ιππότες δεν έχουν. Τελικά, όμως, συμβολίζει μια διαδικασία - ακριβώς όπως το Questing Beast ήταν ένα είδος διαδικασίας για τον βασιλιά Pellinore.

Σε τελική ανάλυση το τέρας αποτελεί το σύμβολο της αναζήτησης του κάθε ανθρώπου, των «δαιμόνων» που έχει να αντιμετωπίσει και του αιώνιου χαρακτήρα αυτής της διαδικασίας. Μέσα από όλα αυτά τα παράταιρα και τρομερά χαρακτηριστικά του, δίνει σε εκείνους που έρχονται αντιμέτωποι μαζί του την ευκαιρία να γίνουν ήρωες και να ξεπεράσουν τον εαυτό τους και σε αυτά τα πλαίσια εκπληρώνει έναν σκοπό ανώτερο, ακόμα κι αν το κάνει για τους πλέον κατώτερους λόγους.

 

Πηγές:

http://d.lib.rochester.edu/camelot/theme/questing-beast

http://merlin.wikia.com/wiki/Questing_Beast

https://en.wikipedia.org/wiki/Questing_Beast

https://www.litcharts.com/lit/the-once-and-future-king/symbols/the-questing-beast-and-quests