Μεσαιωνικοί μύθοι και θρύλοι, ιστορίες για ευγενείς ιππότες και αγνές δεσποσύνες

  "Genoveva in the Forest Seclusion" Adrian Ludwig Richter

"Genoveva in the Forest Seclusion" Adrian Ludwig Richter

 

Τα βήματα μας αντηχούν μέσα στην πελώρια αίθουσα της βιβλιοθήκης του πανεπιστημίου. Όπου και να στρέψουμε το βλέμμα μας, αντικρίζουμε τη συσσωρευμένη γνώση που αποκαλύπτεται μπροστά μας. Αγγίζουμε τυχαία έναν τόμο της ιστορίας. Το χέρι μας διατρέχει το σκονισμένο εξώφυλλο και τα χρυσά σκαλίσματα που γράφουν «Μεσαιωνικοί Μύθοι και Θρύλοι». Καθόμαστε αναπαυτικά στην πολυθρόνα που βρίσκεται μπροστά μας και ανοίγουμε το βιβλίο με ανυπομονησία…

Βρισκόμαστε στον 6ο αιώνα μ.Χ. στην Ευρώπη και διανύουμε μια από τις σημαντικότερες εποχές της ιστορίας. Ο Μεσαίωνας ξεκίνησε τον 6ο αιώνα μ.Χ. μετά την κατάρρευση της Δυτικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας και διήρκησε για 9 αιώνες έως και την εποχή των υπερπόντιων ανακαλύψεων και την ανακάλυψη της Αμερικής.
Για τους περισσότερους, το όνομα του Μεσαίωνα είναι συνυφασμένο με μια ιδιαίτερη ζοφερότητα, γεμάτο βαρβαρότητα, βία και τρομακτικούς θρύλους για θανατηφόρες ασθένειες, αιμοδιψείς βασιλείς και ανελέητο κυνήγι μαγισσών.

Για άλλους πάλι, ο Μεσαίωνας αποτέλεσε και αποτελεί ένα ανεξάντλητο θησαυροφυλάκιο μύθων και θρύλων με πρωταγωνιστές αθώες βασιλοπούλες να περιμένουν καρτερικά κάποιον πρίγκηπα ή κάποιον ιππότη να τις απελευθερώσει από κάποια σατανική μάγισσα ή έναν τρομερό δράκο που διψά για αίμα και εκδίκηση.

Σε αυτή την περιπέτεια θα ταξιδέψουμε πίσω στον χρόνο και θα περιηγηθούμε στους σκοτεινούς δρόμους των μεσαιωνικών ευρωπαϊκών πόλεων, θα περιπλανηθούμε στα ομιχλώδη και απόκοσμα δάση της Βόρειας Ευρώπης με την ελπίδα να παρασυρθούμε στους ξεχασμένους θρύλους μιας άλλης εποχής.

 

 

 

  Art by John William Waterhouse / The Soul of the Rose

Art by John William Waterhouse / The Soul of the Rose

Ο θρύλος της Γενοβέφας της Βραβάντης

Λέγεται ότι στο δουκάτο της Βραβάντης ζούσε μια ενάρετη γυναίκα, η οποία έπεσε θύμα σκευωρίας και πλεκτάνης. Η Genevieve ήταν σύζυγος ενός επιφανή ευγενή, του Siegfried, και κατηγορήθηκε για μοιχεία ενώ ο σύζυγος της βρισκόταν στη μάχη. Δόθηκε τότε η εντολή να θανατωθεί εκείνη και ο γιος της, αλλά οι διώκτες τους τούς λυπήθηκαν και τους χάρισαν τη ζωή, εγκαταλείποντάς τους στο δάσος.

Προκειμένου να σωθούν από τα άγρια θηρία, βρήκαν καταφύγιο σε μια σπηλιά. Εκεί μια ελαφίνα έδωσε το γάλα της για να τραφεί ο γιος της Genevieve. Η Genevieve και ο γιος της έζησαν στη σπηλιά για 6 όλοκληρα χρόνια, ώσπου βρέθηκαν τυχαία από τον Siegfried σε ένα κυνήγι του στο δάσος, ο οποίος αναγνώρισε και αποκατέστησε στην πρότερη της δόξα τη χαμένη του οικογένεια.

 

Ο θρύλος της Elisa Day

They call me the Wild Rose but my name was Elisa Day…”

- Where the wild roses grow, Nick Cave & Kylie Minogue

Κάποτε στην μεσαιωνική Ιρλανδία ζούσε μια πανέμορφη κοπέλα ονόματι Elisa Day. Λέγεται ότι η ομορφιά της ήταν τόσο θρυλική, που μόνο με τα αγριοτριαντάφυλλα θα μπορούσε να συγκριθεί.

Κάποια μέρα, ένας περιπλανώμενος άνδρας τη συνάντησε και την ερωτεύτηκε. Της ζήτησε τότε να τον συναντήσει στο ποτάμι, εκεί όπου τα άγρια τριαντάφυλλα ανθίζουν, καθώς εκείνη τα υποσκιάζει με την ομορφιά της. Η κοπέλα δέχτηκε γοητευμένη και συναντήθηκαν στην όχθη του ποταμού. Φιλώντας τη για μια τελευταία φορά, ο μυστηριώδης άνδρας τη χτύπησε με μια βαριά πέτρα στο κεφάλι λέγοντας “All beauty must die”.

Μετά τον φόνο της Elisa Day, ο δολοφόνος της τοποθέτησε ένα κομμένο τριαντάφυλλο στα χείλη της και τη βύθισε στο ποτάμι. Λέγεται ότι το σώμα της δεν βρέθηκε ποτέ και η ιστορία της έγινε θρύλος, ο θρύλος του Wild Rose.
Σύμφωνα με τον μύθο, το φάντασμα της περιφέρεται ακόμα στην όχθη του ποταμού με ένα κατακόκκινο τριαντάφυλλο στα χέρια της και με το αίμα να ρέει στο πρόσωπο της.

 

  “Lady Godiva” of 1898 by John Collier

“Lady Godiva” of 1898 by John Collier

Ο μύθος της Lady Godiva

Λέγεται ότι η αχνή καρδιά της Lady Godiva δεν μπορούσε να αντέξει την αδικία και τους εξωφρενικούς φόρους του άρχοντα συζύγου της προς τους υπηκόους του Coventry της Αγγλίας. Έχοντας εξαντλήσει όλες τις προσπάθειες πειθούς του συζύγου της για ελάφρυνση της φορολογίας, και ανταποκρινόμενη στην απίθανη πρόκληση του συζύγου της –ότι μόνο αν κυκλοφορήσει γυμνή θα γινόταν δεκτό το αίτημα της- η Lady Godiva ίππευσε το άλογο της ολόγυμνη, με τα μακριά της μαλλιά να καλύπτουν το σώμα της.

Κάποιοι χρονικογράφοι επισημαίνουν ότι η Lady Godiva είχε ζητήσει από τους κατοίκους να παραμείνουν στα σπίτια τους ενόσω εκείνη θα παρέλαυνε στους δρόμους της πόλης. Όπως και έγινε, οι ευγνώμονες κάτοικοι κρύφθηκαν στα σπίτια τους∙ όλοι, εκτός του Peeping Tom, ενός ράφτη ο οποίος τυφλώθηκε στη θέα της γυμνής αρχόντισσας.

 

Ο θρύλος του Ιππότη των Κύκνων – Lohengrin

  Didier Graffet, The Quest For The Holy Grail

Didier Graffet, The Quest For The Holy Grail

Ο Lohengrin θεωρείται ένας από τους πιο ονομαστούς ιππότες της Γερμανικής λογοτεχνίας. Γιος του ακόμα πιο θρυλικού Parsival (Percival) της Στρογγυλής Τραπέζης, ο Lohengrin αποτέλεσε έναν ιδιαίτερα αγαπητό ήρωα της μεσαιωνικής παράδοσης.
Υπήρξε ένας από βασικότερους αναζητητές του Αγίου Δισκοπότηρου και λέγεται ότι η βάρκα του σερνόταν από κύκνους, δίνοντας του το προσωνύμιο ο «Ιππότης των Κύκνων».
Σύμφωνα με τον βασικό μύθο, ο Lohengrin έσωσε την πανέμορφη πριγκίπισσα Elsa την οποία και παντρεύτηκε, με τον όρο να μην αναρωτηθεί ποτέ για την καταγωγή του. Κάποτε εκείνη ρώτησε, με αποτέλεσμα ο Lohengrin να την εγκαταλείψει για πάντα.
Οι παλαιότερες διηγήσεις υπογραμμίζουν ότι ο Ιππότης Lohengrin και τα υπόλοιπα έξι αδέρφια του ήσαν μεταμορφωμένοι κύκνοι από τη μάγισσα γιαγιά τους.
Μάλιστα, η πόλη Kleve της Γερμανίας κατέχει τα πρωτεία για την καταγωγή του Lohengrin, έχοντας ως θυρεό έναν άσπρο κύκνο, σύμβολο του μυστηριώδη ιππότη.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η όπερα Lohengrin του Wagner έχει τις κυριότερες εμπνεύσεις της στον μυθικό ήρωα της Γερμανίας.

 

Parsival

O Parsival θεωρείται ένας από τους σημαντικότερους ιππότες του Βασιλιά Αρθούρου.
Η ιστορία του αποτυπώθηκε για πρώτη φορά στο επικό ποίημα του Chrétien de Troyes του 12ου αιώνα. Κύριος χαρακτήρας είναι ο ιππότης Parsival, ο οποίος κατάφερε να γίνει ιππότης μετά από αντιξοότητες και δυσκολίες. Χρίζεται ιππότης του Βασιλιά Αρθούρου και αναζητά το πολύτιμο Άγιο Δισκοπότηρο, αντιμετωπίζοντας κρίσιμα ερωτήματα που οι απαντήσεις τους δοκιμάζουν την κρίση του.

Οι επικές ιστορίες του Parsival παρέμειναν μυστηριωδώς ανολοκλήρωτες, με την ιστορία όμως να αναβιώνει στην ομώνυμη όπερα Parzival του Wagner το 1882.

 

Ο τόμος που έχουμε στα χέρια μας μοιάζει ανεξάντλητος, με τον χρόνο που έχουμε για γνώση να ρέει σαν τον νερό. Μπορεί να διαβάσαμε μόνο ένα απειροελάχιστο δείγμα ιστορίας, το παρελθόν όμως βρίσκεται εκεί και μας περιμένει να το ανακαλύψουμε και να διδαχτούμε από αυτό. Και μην ξεχνάτε! Την επόμενη φορά που θα επισκεφτείτε, ας πούμε, ένα κάστρο, σταθείτε λίγο να αναλογιστείτε τις ξεχασμένες ιστορίες που χάθηκαν μέσα στον χρόνο, αλλά βρίσκονται πάντα κρυμμένες στις σελίδες των ιστορικών βιβλίων.

 

Πηγή 1, Πηγή 2, Πηγή 3, Πηγή 4, Πηγή 5

Cover art by  Didier Graffet, The Quest For The Holy Grail